آموزه‌های اهل‌بیت علیهم السلام

آموزه‌های اهل‌بیت علیهم السلام

مبانی معرفتی عدم امکان قیاس با اهل بیت

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسنده
دانشیار، گروه فقه و مبانی حقوق اسلامی، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد تهران مرکزی، تهران، ایران.
چکیده
اهل بیت پیامبر اکرم از چنان جایگاه رفیع و مقام منیعی برخوردارند که طبق منابع فریقین امکان قیاس دیگران با ایشان نیست و در روایات از قیاس کردن دیگران با ایشان نهی شده است به جهت همین ویژگی قیاس ناپذیری، ایشان در میان امت به احکامی اختصاص یافته اند که ایشان را از سایرین ممتاز ساخته است. از جمله اینکه ولایت ایشان شرط ایمان و قبولی اعمال است و صلوات بر ایشان در تشهد نماز شرط صحت نماز و صدقه بر ایشان حرام و در مقابل برای ایشان در کنار خدا و رسول سهمی از خمس قرار داده شده و به انفال اختصاص یافته اند و ورود با حالت حیض و جنابت بر محضر ایشان بی حرمتی محسوب و منع شده؛و کیفر سب کننده ایشان سلب حیات تعیین شده است. مبنای ویژگی وصف و قیاس ناپذیری اهل بیت مبتنی بر جایگاه ویژه ایشان در نظام تکوین است به گونه ای که بدون درک و شناخت جایگاه حقیقی و شئون واقعی ایشان پذیرش این بنا بر ذهن مشکل می آید بنابراین شناخت این مبانی معرفتی لازم مینماید. از اهم مبانی غیر قابل قیاس بودن دیگران با اهل بیت این است که ایشان حجت های خدا و واجد احکام الهی اند و خلیفه تامه خدا و اسماء حسنی و صفات علیا خدا و واسطه های فیض بین خالق و خلق اند و اهل بیت به منزله رسول خدا و به منزله قرآن ناطق و عدل آن هستند و مقرب ترین بندگان خدا و برگزیدگان الهی هستند.
کلیدواژه‌ها
موضوعات

1.    Nahj al-Balaghahh.
2.    Al-Albānī, Moḥammad Nāṣir al-Dīn. (1412 AH). Silsilat al-Aḥādīth al-Ḍaʿīfah. Riyadh: Dār al-Maʿārif.
3.    ʿĀmilī, Moḥammad Taqī. (1413 AH). Taqrīrāt Dars Mirzā-yi Nāʾīnī (Al-Makāsib wa al-Bayʿ). Qom: Muʾassasat al-Nashr al-Islāmī.
4.    Baḥrānī, Sayyid Hāshim Ḥusaynī. (1419 AH). Al-Burhān. Beirut: Muʾassasat al-Baʿthah.
5.    Bāqillānī, Moḥammad ibn Ṭayyib. (1422 AH). Manāqib al-Aʾimmah al-Arbaʿah. Beirut: Dār al-Muntakhab al-ʿArabī.
6.    Bukhārī, Moḥammad ibn Ismāʿīl. (n.d.). Al-Ṣaḥīḥ. Beirut: Dār Ṭawq al-Najāh.
7.    Dāraquṭnī, ʿAlī ibn ʿUmar. (1418 AH). Al-Sunan. Beirut: Dār al-Fikr.
8.    Dhahabī, Moḥammad ibn Aḥmad. (1405 AH). Siyar Aʿlām al-Nubalāʾ. Beirut.
9.    Fāḍil Miqdād, Miqdād ibn ʿAbdullah al-Suyūrī. (1405 AH). Irshād al-Ṭālibīn ilā Nahj al-Mustarshidīn. Qom: Kitābkhānah-yi Āyatollah Marʿashī Najafī.
10.    Fayḍ Kāshānī, Mullā Muḥsin. (1399 AH). Tafsīr al-Ṣāfī. Beirut: Muʾassasat al-Aʿlamī li-l-Maṭbūʿāt.
11.    Ganji, Husayn. (1386 SH). Imām-Shināsī. Qom: Majmaʿ-i Jahānī-yi Shīʿah-Shināsī.
12.    Gharawī Iṣfahānī, Moḥammad Ḥusayn. (1418 AH). Ḥāshiyat Kitāb al-Makāsib. [Publisher not specified].
13.    Ḥākim al-Nayshābūrī, Moḥammad ibn ʿAbdullah. (1420 AH). Al-Mustadrak ʿalā al-Ṣaḥīḥayn. Beirut: Al-Maktabah al-ʿAṣriyyah.
14.    Ḥamūwayh Juwaynī, Ibrāhīm ibn Moḥammad. (1428 AH). Farāʾid al-Simṭayn. Qom: Nashr-i Ḥabīb.
15.    Ḥaskanī, ʿUbaydullah ibn ʿAbdullah. (1399 AH). Shawāhid al-Tanzīl. Beirut.
16.    Haythamī, ʿAlī ibn Abī Bakr. (1408 AH). Majmaʿ al-Zawāʾid. Beirut: Dār al-Kutub al-ʿIlmiyyah.
17.    Ḥillī, Ḥasan ibn Yūsuf. (1413 AH). Sharḥ Tajrīd al-Iʿtiqād. Qom: Muʾassasat al-Imām al-Ṣādiq (as).
18.    Ḥurr al-ʿĀmilī, Moḥammad ibn Ḥasan. (1409 AH). Wasāʾil al-Shīʿah. Qom: Muʾassasat Āl al-Bayt.
19.    Ibn Mashhadī, Moḥammad ibn Jaʿfar. (1415 AH). Al-Mazār al-Kabīr. Qom: Nashr-i Islāmī.
20.    Irbilī, ʿAlī ibn ʿĪsā. (1340 SH). Kashf al-Ghummah. Tabriz: Hāshimī.
21.    Jawādī Āmulī, ʿAbdullah. (1399 SH). Adab-i Fanā-yi Muqarrabān. Qom: Nashr-i Isrāʾ.
22.    Jawādī Āmulī, ʿAbdullah. (1403 SH). Tafsīr-i Tasnīm. Qom: Nashr-i Isrāʾ.
23.    Karājakī, Moḥammad ibn ʿAlī. (1369 SH). Kanz al-Fawāʾid. Qom: Dār al-Dhakhāʾir.
24.    Khazzāz al-Rāzī, Ḥusayn ibn Ḥamdān. (1400 AH). Kifāyat al-Athar. Qom: Bidār.
25.    Khuʾī, Mīrzā Ḥabībullah. (1400 AH). Minhāj al-Barāʾah. Tehran: Islāmiyyah.
26.    Khwārazmī, Muwaffaq ibn Aḥmad. (1411 AH). Al-Manāqib. Qom: Muʾassasat al-Nashr al-Islāmī.
27.    Khwārazmī, Muwaffaq ibn Aḥmad. (1423 AH). Al-Maqtal. [Publisher not specified: Anwar al-Huda].
28.    Kulaynī, Moḥammad ibn Yaʿqūb. (1365 SH). Al-Kāfī. Tehran: Dār al-Kutub al-Islāmiyyah.
29.    Majlisī, Moḥammad Bāqir ibn Moḥammad Taqī. (1403 AH). Biḥār al-Anwār. Beirut: Muʾassasat al-Wafāʾ.
30.    Moḥammadī Rayshahrī, Moḥammad. (1387 SH). Ahl al-Bayt fī al-Kitāb wa al-Sunnah. Qom: Muʾassasah-yi Tibyān.
31.    Muttaqī al-Hindī, ʿAlī ibn Ḥusām al-Dīn. (1398 AH). Kanz al-ʿUmmāl. Beirut: Dār al-Risālah.
32.    Nahāwandī, ʿAlī Akbar. (1389 SH). Khazīnat al-Jawāhir. Tehran: Islāmiyyah.
33.    Qummī, Shaykh ʿAbbās. (1393 SH). Mafātīḥ al-Jinān. Tehran: Markaz-i Ṭabʿ wa Nashr-i Qurʾān-i Karīm.
34.    Qundūzī, Sulaymān ibn Ibrāhīm. (1422 AH). Yanābīʿ al-Mawaddah. Qom: Dār al-Uswah.
35.    Ṣadūq, Moḥammad ibn ʿAlī. (1362 SH). Al-Amālī. Tehran: Kitābkhānah-yi Islāmiyyah.
36.    Ṣadūq, Moḥammad ibn ʿAlī. (1366 SH). Al-Faqīh (Man Lā Yaḥḍuruhu al-Faqīh). Tehran: Dār al-Kutub al-Islāmiyyah.
37.    Ṣadūq, Moḥammad ibn ʿAlī. (1380 SH). Al-ʿUyūn (ʿUyūn Akhbār al-Riḍā). Tehran: Dār al-Kutub al-Islāmiyyah.
38.    Ṣadūq, Moḥammad ibn ʿAlī. (1403 AH). Al-Khiṣāl. Qom: Jāmiʿat al-Mudarrisīn.
39.    Ṣadūq, Moḥammad ibn ʿAlī. (1414 AH). Al-Iʿtiqādāt. Qom: Kangirah-yi Shaykh Mufīd.
40.    Shāfiʿī, Moḥammad ibn Idrīs. (1415 AH). Dīwān al-Imām al-Shāfiʿī. Beirut: Dār al-Fikr.
41.    Shahīd Thānī, Zayn al-Dīn ibn ʿAlī. (1375 SH). Al-Rawḍah al-Bahiyyah. Qom: Ismāʿīliyyān.
42.    Shaʿrānī, Abū al-Ḥasan. (1413 AH). Sharḥ Tajrīd al-Iʿtiqād. Tehran: Intishārāt-i Islāmiyyah.
43.    Shaykh Anṣārī, Murtaḍā ibn Moḥammad. (1385 SH). Al-Makāsib. Qom: Muʾassasah-yi Maṭbūʿāt-i Dīnī.
44.    Shaykh Mufīd, Moḥammad ibn Moḥammad. (1413 AH). Al-Irshād. Qom: Kangirah-yi Shaykh Mufīd.
45.    Suyūṭī, ʿAbd al-Raḥmān ibn Abī Bakr. (1418 AH). Al-Durr al-Manthūr. Beirut: Dār al-Fikr.
46.    Ṭabarsī, ʿAlī ibn Aḥmad. (1403 AH). Al-Iḥtijāj. Mashhad: Nashr al-Murtaḍā.
47.    Ṭabāṭabāʾī, Sayyid Moḥammad Ḥusayn. (n.d.). Al-Mīzān. Beirut: Muʾassasat al-Aʿlamī.
48.    Thaʿlabī, Aḥmad ibn Moḥammad. (1422 AH). Tafsīr al-Thaʿlabī. Beirut: Dār Iḥyāʾ al-Turāth al-ʿArabī.
49.    Ṭūsī, Moḥammad ibn Ḥasan. (1370 SH). Al-Tahdhīb (Tahdhīb al-Aḥkām). Tehran: Dār al-Kutub al-Islāmiyyah.
دوره 4، شماره 2
تابستان 1405
صفحه 139-166

  • تاریخ دریافت 08 مرداد 1405
  • تاریخ پذیرش 06 مهر 1405
  • تاریخ اولین انتشار 06 مهر 1405
  • تاریخ انتشار 01 شهریور 1405