آموزه‌های اهل‌بیت علیهم السلام

آموزه‌های اهل‌بیت علیهم السلام

ارتباط سنجی حقیقت « دابه الارض » و « الصراط المستقیم » در قرآن و روایات با رویکرد تأویلی

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسنده
دکترای تخصصی علوم قرآن و حدیث٬ گروه علوم قرآن و حدیث٬ واحد تهران شمال٬ دانشگاه آزاد اسلامی٬ تهران٬ ایران.
چکیده
ازآنجا که در تفاسیر روایی ذیل معنای حقیقت « صراط مستقیم » روایت معتبری آورده شده است که اذعان دارد بر این مهم که  وجود امام علی (ع) مصداق اتم و اکمل« صراط مستقیم » است و همچنین در روایات معتبر فراوانی به صراحت در ذیل آیه «  (وَإِذَا وَقعَ القَولُ عَلَیِهمِ أخرَجنَا لَهُم دابَةً مِّنَ الأرضِ تُکلِمَهمُ أنَّ النَّاسَ کانُوا بِآیاتِنا لا یُوقِنونَ» (نمل/ 82) به این نکته اشاره شده است که منظور از « دابة الارض» وجود آقا امیرالمؤمنین (ع) می باشد، لذا نگارنده در نوشتار حاضر با اشاره به آیات در بردارنده این دو  عبارت( با محوریت آیه« إِنِّی تَوَکَّلْتُ عَلَى اللَّهِ رَبِّی وَرَبِّکُمْ  مَا مِنْ دَابَّةٍ إِلَّا هُوَ آخِذٌ بِنَاصِیَتِهَا إِنَّ رَبِّی عَلَى صِرَاطٍ مُسْتَقِیمٍ» ( 56/هود) » که بیانگر ربوبیت الله تعالی و ولایت انسان کامل در چارچوب حقیقت  صراط مستقیم درکل هستی می باشد ) به شرح مبسوط معانی آنان پرداخته است و همچنین با توجه به واژه های همنشین آنها در آیات تلاش نموده تا حقیقت یکسان در این دو عبارت را آشکار نماید. در این خصوص بهره مندی از روایات معتبر، سبب شده تا  با بیان تأویل این آیات از کلام معصوم علیه السلام، مصادیق در بردارنده این مفاهیم معرفی شوند . نتیجه بدست آمده از این پژوهش این است که اولا مخاطبان قرآن مضامین تمامی واژه های قرآن را مرتبط با حقیقت ولایت بدانند هرچند که در معنای ظاهری واژه ها و عبارات، معنایی در این خصوص دیده نشود. ثانیا: کسانی در مسیر حقیقی « صراط مستقیم» قرار خواهند گرفت که ولایت مصادیق صراط مستقیم -که اهل بیت پیامبر (ص) می باشند- را درتمامی ابعاد حیات خویش بپذیرند.
کلیدواژه‌ها

دوره 1، شماره 1
شهریور 1402
صفحه 40-66

  • تاریخ دریافت 15 خرداد 1402
  • تاریخ بازنگری 30 شهریور 1402
  • تاریخ پذیرش 30 شهریور 1402
  • تاریخ اولین انتشار 30 شهریور 1402
  • تاریخ انتشار 10 شهریور 1402